Datganiadau i'r Wasg

Croeso o’r newydd i ymwelwyr yn Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru yr haf hwn

Y Prif Adeilad ar ei newydd wedd a Gweithdy, adeilad newydd sbon ar gyfer crefftau a chreu yn dynodi cam nesaf project ailddatblygu’r Amgueddfa

O 14 Gorffennaf 2017, bydd ymwelwyr â Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru yn cael eu croesawu i brif adeilad ar ei newydd wedd ac yn cael camu am y tro cyntaf i Gweithdy – adeilad mwyaf newydd yr Amgueddfa, sydd hefyd yn newydd sbon!

 

Y Prif Adeilad a’r Gweithdy yw datblygiadau diweddaraf project £30 miliwn Creu Hanes Sain Ffagan, a seiliwyd o’r cychwyn ar farn a mewnbwn grwpiau cymunedol, partneriaid ac ymwelwyr. Disgwylir y bydd project ailddatblygu mwyaf Amgueddfa Cymru erioed yn cael ei gwblhau yn Hydref 2018, gan ddod i ben â’r newid mwyaf i Sain Ffagan ers ei sefydlu ym 1948.

 

Cwblhawyd prif adeilad gwreiddiol yr Amgueddfa ym 1975 ac mae bellach yn adeilad rhestredig Gradd II. Fe’i dyluniwyd gan gwmni Percy Thomas Partnership, a bellach mae wedi ei weddnewid a’i ailwampio gan Kier Construction, Arup a’r penseiri, Purcell. Gorchuddiwyd yr hen iard gan greu Neuadd Groeso a mynedfa eang newydd; mae’r cyfleusterau i ymwelwyr bellach yn cynnwys derbynfa newydd, siop a bwyty; yng Nghanolfan Ddysgu Weston mae gofodau gweithgaredd a Darlithfa yn rhoi wyth gwaith yn fwy o le i ysgolion, teuluoedd a dysgwyr gydol oes; a bydd y Ganolfan Astudio Casgliadau yn gyfle i bobl weld ac ymchwilio i’r casgliadau. Diolch i’r gwaith ailddatblygu, rydym wedi dyblu’r gofod cyhoeddus yn y prif adeilad.

 

Dyluniwyd Gweithdy gan Feilden Clegg Bradley Studios. Mae’n adeilad cynaliadwy newydd sbon fydd yn llwyfan i sgiliau crefftwyr ddoe a heddiw, a man lle gall ymwelwyr o bob oed gael profiad uniongyrchol o sgiliau traddodiadol. Eleni, bydd cyfle i ymwelwyr fwynhau’r caffi newydd a nifer o gyrsiau a gweithdai crefft dan law artistiaid a chrefftwyr medrus.

 

Dywedodd David Anderson, Cyfarwyddwr Cyffredinol Amgueddfa Cymru:

 

"Mae ailddatblygiad llwyr y Prif Adeilad ac adeiladu Gweithdy, ein hadeilad amlbwrpas cynaliadwy newydd, yn allweddol i wireddu ein gweledigaeth yn Sain Ffagan. Maent yn ein galluogi i ymestyn llinell amser y straeon a adroddir yma a bod yn amgueddfa sy’n gwneud gwahaniaeth i fywydau pobl – lle y gall pawb rannu gwybodaeth, casgliadau a sgiliau a chreu hanes ar y cyd.

 

“Project Creu Hanes yw project treftadaeth pwysicaf a mwyaf arloesol y DU ar hyn o bryd. Mae’n fodel ar gyfer amgueddfeydd sy’n unigryw Gymreig – ac yn bwysig yn fyd-eang – sydd â’i wreiddiau mewn ymgysylltu cymdeithasol a democratiaeth ddiwylliannol.

 

Diolch i’n noddwyr hael, bellach, mae gan yr Amgueddfa gyfleusterau i ddehongli hanes ac archaeoleg Cymru o’r newydd. Yn 2012, dyfarnodd Cronfa Dreftadaeth y Loteri £11.55m i ddechrau project Creu Hanes, y grant treftadaeth mwyaf erioed yng Nghymru.

 

Dywedodd Richard Bellamy, Pennaeth Cronfa Dreftadaeth y Loteri yng Nghymru:

 

"Yn dilyn blynyddoedd o waith caled a'r grant mwyaf a ddyfarnwyd gennym erioed yng Nghymru, mae’r project cyffrous hwn i adfywio Sain Ffagan a chyflwyno ystod eang o gyfleusterau ac atyniadau newydd bellach yn dwyn ffrwyth.


"Mae'r fynedfa newydd wych yn flas ar y cyfoeth o ddysgu a hwyl a gaiff yr ymwelwyr, a thros y ddwy flynedd nesaf byddwn yn parhau i weddnewid Sain Ffagan o fod yn un o amgueddfeydd mwyaf poblogaidd Cymru i un sydd o safon ryngwladol. Hoffwn ddiolch i holl chwaraewyr y Loteri Genedlaethol am gyfrannu at greu’r adnodd rhyfeddol hwn yng Nghymru."

Yn ychwanegol at arian o'r Amgueddfa a rhoddion preifat, rhoddwyd £7m gan Lywodraeth Cymru, i helpu i weddnewid yr Amgueddfa.

 

Dywedodd Ysgrifennydd yr Economi Ken Skates:

"Rwyf wrth fy modd yn dychwelyd i Sain Ffagan i weld gweddnewidiad y Prif Adeilad ac agoriad adeilad newydd Gweithdy, a gefnogwyd gan Lywodraeth Cymru. Mae ein buddsoddiad gwerth £7 miliwn yn y project hwn yn adlewyrchu ein hymrwymiad parhaus i ddiwylliant a threftadaeth Cymru, gan ddefnyddio ein diwylliant i ddenu ymwelwyr o bell ac agos.

"Rwy'n hyderus y bydd y cyfleusterau rhagorol newydd hyn – sy'n cynnwys cymaint o gyfleoedd i ymwelwyr ymgysylltu â diwylliant Cymru – yn annog pobl o bob oed i ymweld â'r Amgueddfa dro ar ôl tro."

 

Mae’r Amgueddfa yn parhau i chwilio am gefnogaeth i godi’r £1m olaf sy’n angenrheidiol i gwblhau’r project. Yn Hydref 2018, bydd orielau newydd yn agor yn y Prif Adeilad a Gweithdy gan gyfuno casgliadau hanes ac archaeoleg Amgueddfa Cymru am y tro cyntaf. Bydd y gwrthrychau yn yr orielau’n pontio 240,000 o flynyddoedd, gan gynnwys eitemau o’r casgliad sydd heb eu dangos yn gyhoeddus erioed o’r blaen.

 

Bydd Llys Llywelyn, un o lysoedd Tywysogion Gwynedd, hefyd yn cael ei gwblhau yn Hydref 2018. Ail-greu neuadd fawr Llys Llywelyn ar Ynys Môn, a adeiladwyd oddeutu 1200, yw un o’r projectau mwyaf cyffrous a heriol a geisiwyd yng Nghymru. Wedi ei gwblhau, bydd cyfle am y tro cyntaf i ysgolion o bob cwr o Gymru aros dros nos yn yr Amgueddfa.

 

Diwedd