Ail-fframio Picton

Manylion y Prosiect

Delwedd Ail-Fframio Picton

Mae Amgueddfa Cymru a Rhwydwaith Arweinwyr Ifanc y Panel Cynghori Is-Sahara (SSAP) wedi bod yn gweithio ar brosiect i ail-fframio'r naratif trefedigaethol o amgylch portread yr Is-gadfridog Thomas Picton. Mae Picton yn ffigwr dadleuol, sydd, yn flaenorol wedi bod yn adnabyddus fel arwr cyhoeddus, ond sydd heddiw yr un mor enwog am ei driniaeth greulon o bobl ddu oedd yn gaethweision ac o bobl rydd, ac am osod sancsiynau arteithio yn ystod ei lywodraeth ar Trinidad.

Ym mis Ionawr 2021 lansiwyd galwad agored i artistiaid archwilio naratif gwahanol i’r rhai a gynrychiolir yn draddodiadol gan bortread yr Is-gadlywydd Syr Thomas Picton ac i ganoli profiadau Du. Gobaith yr amgueddfa yw bod y comisiynau yn rhoi llwyfan i’r lleisiau a esgeuluswyd yn wreiddiol wrth adrodd stori Picton, neu’r rheiny a welodd yr effaith mwyaf ar eu bywydau o ganlyniad i waddol hynny. Derbyniwyd dros 50 ymateb i'r alwad.

Rydym wedi comisiynu dau artist, eu henwau: Gesiye a LakuNeg. Bydd eu gwaith celf yn dod yn ran o'r casgliadau cenedlaethol ac cael eu harddangos yn Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd.


Mwy am yr artistiaid

Laku Neg

Cynrychiolir Laku Neg (Iard Ddu yn iaith Kwéyòl Haiti) gan 4 aelod o dras Trinidadaidd sy'n byw ac yn gweithio yn y DU. Mae'r grŵp yn hyrwyddo ymwybyddiaeth o ddiaspora Affrica drwy'r celfyddydau. Bydd eu comisiwn yn ail-gyflwyno Louisa a Present, dwy ferch ifanc a ddioddefodd dan awdurdod creulon Thomas Picton yn Nhrinidad.

Gesiye

Artist amlddisgyblaethol o Drinidad a Thobago yw Gesiye (ynganiad – gei-si-ai). Mae ei gwaith gydag unigolion a chymunedau yn ymdrin ag adrodd straeon, cysylltu, a chymodi ar draws sawl cyfrwng ac wedi'i sbarduno gan gariad a pharch dwfn at y ddaear. Mae ei gwaith comisiwn yn gwahodd pobl Ddu Trinidad i gyfrannu at offrwm cymodi, sy'n cynnwys cyfres o tatŵs a sgyrsiau am eu cyswllt â'r tir.

Mae'r datganiad llawn nawr ar gael i'w ddarllen.

Portread Thomas Picton: Y camau nesaf

Mae portread o’r Is-gadfridog Syr Thomas Picton wedi’i dynnu i lawr o oriel Wynebau Cymru yn Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd. Bydd yn cael ei gadw yn storfeydd yr Amgueddfa cyn cael ei ail-ddehongli a’i arddangos yn yr Amgueddfa. Mae'r oriel Wynebau Cymru yn dathlu pobl o Gymru, ond nid oes lle yno i archwilio hanesion cymhleth. Gwnaed y penderfyniad i dynnu’r portread i lawr fel rhan o Ail-fframio Picton, project gan bobl ifanc sy’n cynnwys Amgueddfa Cymru, ein cynhyrwchwyr ifanc a’n partner cymunedol, Panel Cynghori Is-Sahara (SSAP). Bydd portread arall, o’r enw ‘William Lloyd: Gwrychwr a Thorrwr Ffosydd’ yn cymryd lle portread Picton. Cafodd hwn ei baentio gan yr artist o’r Iseldiroedd, Albert Houthuesen, gafodd ei swyno gan fywydau’r glowyr yn Nhrelogan, Sir y Fflint tra’r oedd ar ei wyliau gyda’i wraig yn y 1930au.

Mae'r datganiad llawn ynglyn ar portread ar gael yma.