Atgofion o Wyliau Hapus wrth i Ni Aros Adre i Gadw’n Ddiogel

Ian Smith - Uwch Guradur Diwydiant Modern a Chyfoes, Amgueddfa Genedlaethol y Glannau, 28 Mai 2020

Mae'n hanfodol bwysig ein bod yn parhau i aros gartref ac aros yn ddiogel yma yng Nghymru. Yn ystod wythnos y Sulgwyn mae rhai ohonoch yn gwersylla yn yr ardd neu'n mwynhau aros yn y garafán ar y dreif. Efallai bod eraill yn hiraethu am wersylla neu garafanio yn Eisteddfod yr Urdd dros y blynyddoedd, neu anturiaethau i rai o'ch hoff fannau gwyliau ar hyd ein harfordir. Felly, i’n helpu ni i gyd gydag ychydig hiraeth am wyliau wrth i ni aros gartref, dyma Ian Smith, Curadur Amgueddfa Genedlaethol y Glannau gydag ychydig o’r hanes y tu ôl i’r llun hwn:

Tynnwyd y llun hwn tua 1951. Ynddo, gwelir y teulu Dodds a oedd yn byw yng Nghaerdydd. Comisiynodd Mr Dodds y garafán ym 1950 i'w hadeiladu a'i gosod gan Louis Blow & Co yn Nhreganna, Caerdydd. Costiodd y fan £ 600.00 - ffortiwn fach yn y dyddiau hynny.

Aeth y teulu ar daith ledled De Cymru ynddi er i'r fan gael ei gadael yn barhaol ar gae ffermwr ger Casnewydd yn Sir Benfro yn y pen draw. Yno, cafodd y teulu eu holl wyliau haf tan 2009.

Y teulu creodd y cynllun a oedd yn cynnwys pethau fel top cwpwrdd arbennig y byddai crud cario'r babi yn ffitio'n berffaith iddo; gwely dwbl plygu i lawr ar gyfer Mam a Thad a sgrin rhannu derw oedd yn llithro i’w le, a oedd i bob pwrpas yn ffurfio dwy ystafell wely. Roedd cegin fach gyda stôf nwy a sinc gyda thap pwmp troed i ddarparu dŵr golchi. Roedd yn rhaid casglu dŵr yfed mewn canistr alwminiwm mawr - gwaith da i'r plant os oedd angen eu blino allan cyn mynd i’w gwely! Roedd yr adlen yn dyblu maint y lle byw ac yn darparu ardal i gadw pethau'n sych.

Yn 2009 cynigiwyd y garafán i'r amgueddfa gan Michael Dodds, a oedd erbyn hynny yn ei 70au. Mike yw'r bachgen hŷn yng nghefn y grŵp yn y llun. Mae’r garafán yn cael ei harddangos yn Amgueddfa Hanes Cenedlaethol Sain Ffagan, yn Oriel ‘Byw a Bod’.

 

 

 

 

 

 

 

Straeon Covid: "We’ve really missed our extended family but have got to know our neighbours so much more"

Rebekah, Bro Morgannwg, 28 Mai 2020

Cyfraniad Rebekah i broject Casglu Covid: Cymru 2020.

I’m living at my home in the Vale of Glamorgan. I feel lucky it is a quiet area with lots of green space. I share my home with my two children, 11 and 7 and our two cats.

We’ve really missed our extended family but have got to know neighbours so much more. One is isolating as she is high risk so we do her shopping for her and chat over the garden fence daily which we didn’t do before when we were both busy with work and life. We’ve been having technology like Zoom and Houseparty to speak to my siblings and have done quizzes with family on there. My children have FaceTimed friends and written letters to post to them.

I’m a student nurse and so all of my lectures are now online rather than within the University Hospital Wales. It’s been difficult to concentrate at home but I couldn’t be prouder of my future occupation right now.

The children started off quite excited about the home schooling and it’s been wonderful to get to know them as learners and see where their strengths lie in an academic sense. But it’s been difficult to be around each other 24/7. They’ve missed social interactions and their girl guiding and football groups. They’ve adapted wonderfully though and understand why this is happening, but they are hopeful one day we will go back to a familiar sort of normal.

It’s very up and down. Obviously there’s a lot of anxiety, especially for those vulnerable like my parents. But I try to remain positive and enjoy this precious time with my children and the lack of consumerism. Some days it’s hard and I miss normality and my friends and family more than others.

I hope when this is all over, people spend their money in Wales. Take holidays in Wales, use local businesses and give back to those small companies who helped so much during the pandemic.

Straeon Covid: “Os yw wedi dod unwaith, oni all ddod eto, neu ryw bandemic arall?”

Delwyn, Caerdydd, 28 Mai 2020

Cyfraniad Delwyn i broject Casglu Covid: Cymru 2020.

Rwy’n byw mewn fflat i'r henoed ac yn gwbl annibynnol yn fy fflat fy hunan. Mae 33 o fflatiau cyffelyb yn y bloc. Nid cartref gofal mohono. 'Does gen i ddim teulu agos yma yng Nghaerdydd, felly 'dyw'r sefyllfa honno ddim wedi newid.

'Dydw i ddim wedi gweld fy ffrindiau ers deufis. 'Dydw i ddim hyd yn oed yn gweld fy nghymdogion yn y bloc oni bai fy mod i'n digwydd taro ar eu traws yn y coridorau, neu wrth gerdded yn yr ardd. 'Dydw i ddim wedi mynd trwy glwyd y bloc fflatiau ers 21 Mawrth. Os bydda' i'n mynd allan o'r fflat, mi fydda' i'n golchi fy nwylo wedi dod nôl. 'Dydw i ddim wedi gwisgo masg o gwbl hyd yn hyn, ond efallai y gwna' i pan fydda' i'n dechrau mynd allan.

Rwy’ fwy neu lai yr un pethau ag o'r blaen, ac eithrio pethau sy'n golygu mynd allan, ond gan fod mwy o amser 'rwy'n teimlo fy mod i'n gwneud pethau yn fwy araf. Derbyn ac anfon ebyst, edrych ar y teledu, chwarae 'Patience' ar fy ffôn.

Mi fyddwn i fel rheol yn siopa mewn archfarchnad leol bob wythnos, a phrynu rhai pethau arbennig mewn siopau ynghanol y ddinas. Ond nawr 'rwy'n dibynnu ar garedigrwydd gwraig o'r capel sy'n prynu popeth drosta' i yn yr archfarchnad leol.

Mae'r pryder am y posibilrwydd o ddal y clefyd yn lleihau fel mae'r amser yn mynd heibio. Ond os yw wedi dod unwaith, oni all ddod eto, neu ryw bandemic arall? Mae hyn yn destun pryder. Ond 'rwy'n teimlo'n ddiolchgar na fu dim tebyg o'r blaen yn ystod fy mywyd.

Prosiect Ysgol Tanygrisiau

28 Mai 2020

Prosiect Ysgol Tanygrisiau - Mae disgyblion Ysgol Tanygrisiau wedi bod wrthi'n brysur yn dysgu mwy am hanes tai Fron Haul a'r pentref yn ddiweddar. Dyma ffilm fer wedi'i chreu ar y cyd efo Gai Toms i ddangos ffrwyth eu llafur.

 

Ffilm Straeon yn y Meini

28 Mai 2020

Ffilm Straeon yn y Meini - Crewyd y ffilm arbennig yma ar gyfer agoriad swyddogol tai Fron Haul, ac mae wedi bod ar ddangos yn y tai ers hynny. Dyma'r cyfle cyntaf i fwynhau'r ffilm yn ddigidol, 21 mlynedd yn ddiweddarach.